เสาร์ที่ 3 กันยายน 2559 เวลา 14.00 น. 

หอภาพยนตร์ (องค์การมหาชน) ขอเชิญร่วมชมมรดกภาพยนตร์ของชาติเรื่อง "ทรายมาเป็นแก้ว" บันทึกเหตุการณ์การสำรวจแหล่งแร่และผลิตแก้วของประเทศไทย โดยกองสัญญาณทหารเรือ ช่วงปี พ.ศ. 2493–2494 ที่มี สมัคร บุราวาศ นักวิทยาศาสตร์และราชบัณฑิตวิชาปรัชญาเป็นหัวหน้ากองค้นคว้าและวิจัย
พร้อมสนทนากับ วินิจฉัย สว่างวัฒนะ และ ดร. ทวีวัฒน์ ปุณฑริกวิวัฒน์ ศิษย์ทางปัญญาของสมัคร บุราวาศ เนื่องในวาระครบรอบ 100 ปีชาตกาล ของปราชญ์แห่งปัญญาผู้ยิ่งใหญ่ที่กำลังจะถูกลืมเลือนไปจากสังคมไทย

เริ่มกิจกรรมตั้งแต่เวลา 14.00 น. เป็นต้นไป ณ โรงภาพยนตร์ศรีศาลายา หอภาพยนตร์ (องค์การมหาชน)

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ 02 482 2013-14

ประวัติสมัคร บุราวาส

สมัคร บุราวาส เกิดเมื่อวันที่ 5 กันยายน พ.ศ. 2459 เป็นบุตรลำดับที่สามของพระยากสิการบัญชา เลขาธิการของกรมหลวงราชบุรีดิเรกฤทธิ์ หลังสำเร็จการศึกษาวิชาธรณีวิทยาและการเหมืองแร่ และปริญญาตรีสาขาวิทยาศาสตรบัณฑิต เกียรตินิยมอันดับหนึ่งจากประเทศอังกฤษ เมื่อปี พ.ศ. 2480 ท่านได้นำความรู้กลับมาอุทิศตนรับใช้บ้านเกิด โดยมีผลงานที่โดดเด่นคือการสำรวจทางธรณีวิทยาและแหล่งแร่ รวมทั้งเป็นกำลังหลักในการค้นหาวัตถุดิบภายในประเทศ เพื่อนำมาศึกษาทดลองใช้ผลิตเป็นวัสดุอุปกรณ์ในงานราชการ อุตสาหกรรม และกิจการทั่วไปของประเทศไทย ที่กำลังประสบปัญหาขาดแคลนอย่างหนัก จากภาวะสงครามโลก ครั้งที่ 2 ที่เกิดขึ้นในขณะนั้น

นอกจากความรู้ความสามารถด้านวิทยาศาสตร์ สมัคร บุราวาศ ยังมีความสนใจในด้านปรัชญาอย่างลึกซึ้งเป็นพิเศษอย่างที่ไม่อาจหาบุคคลใดในเมืองไทยเทียบเคียงได้ โดยเฉพาะเรื่องของวิวัฒนาการด้านปัญญาของมนุษยชาติ ที่ท่านศึกษาอย่างละเอียดจนเป็นเอตทัคคะ และได้รับแต่งตั้งเป็นราชบัณฑิตในสาขาวิชาอภิปรัชญา เมื่อปี พ.ศ. 2485 ด้วยวัยเพียง 26 ปี งานเขียนของสมัคร บุราวาศ จุดประกายความคิดให้แก่ผู้อ่านจำนวนหนึ่งหลุดพ้นจากความงมงายไปสู่ความมีปัญญา ผลงานเล่มสำคัญของท่านได้แก่ ปัญญา, วิชาปรัชญา และปัญญาวิวัฒน์ อันเปรียบเสมือนคัมภีร์แห่งขุมทรัพย์ทางความคิดความอ่านที่สำคัญยิ่งของเมืองไทย โดย ปัญญาวิวัฒน์ นั้นได้รับการยกย่องให้เป็น 1 ในหนังสือดี 100 เล่ม ที่คนไทยควรอ่าน

แม้ผลงานด้านการเขียนของสมัคร บุราวาศ จะยังคงปรากฏอยู่ในปัจจุบัน แต่ในแง่สื่อภาพยนตร์นั้น อาจกล่าวได้ว่ามีภาพยนตร์ที่เกี่ยวกับ สมัคร บุราวาศ หลงเหลืออยู่เพียงเรื่องเดียวเท่านั้น นั่นคือ ทรายมาเป็นแก้ว ภาพยนตร์บันทึกโครงการทำแก้วขึ้นใช้เองของกองสัญญาณทหารเรือในช่วงปี พ.ศ. 2493-2494 โดยพลเรือเอก ชลี สินธุโสภณ ผู้บังคับการกองสัญญาณทหารเรือในขณะนั้น ได้ขอตัวสมัคร บุราวาศ ซึ่งมียศเป็นพันเอก มารับตำแหน่งหัวหน้ากองค้นคว้าและวิจัย กองสัญญาณทหารเรือ ทำหน้าที่สำรวจค้นหาวัตถุดิบที่จะมาทำแก้ว เพื่อจุดประสงค์สำคัญคือการผลิตหลอดวิทยุขึ้นใช้เองในประเทศ 

หอภาพยนตร์ได้รับมอบฟิล์มภาพยนตร์เรื่องนี้จาก คุณพิไลวัน สินธุโสภณ บุตรีของพลเรือตรี ชลี สินธุโสภณ แม้ฟิล์มภาพยนตร์จะอยู่ในภาวะเสื่อมสภาพ จนทำได้เพียงแค่ถ่ายสำเนาออกมาในคุณภาพที่ไม่ค่อยสมบูรณ์นัก แต่ยังคงมีคุณค่ามหาศาลในฐานะบันทึกประวัติศาสตร์หน้าสำคัญของชาติ และเป็นประจักษ์พยานแห่งปัญญาและความสามารถอันปราดเปรื่องของ สมัคร บุราวาศ ผู้มีคุณูปการด้านปัญญาผู้ยิ่งใหญ่ที่กำลังจะถูกลืมเลือนไปจากสังคมไทย